Các công ty dầu mỏ lớn đang dần rút khỏi các dự án năng lượng tái tạo khi các mục tiêu khí hậu bị đình trệ. Trong năm 2024, các tập đoàn năng lượng lớn tại châu Âu tăng mạnh đầu tư vào dầu khí nhằm đảm bảo lợi nhuận ngắn hạn, làm chậm tiến trình chuyển đổi năng lượng xanh và có thể tiếp tục xu hướng này trong năm 2025.
Việc giảm đầu tư vào năng lượng sạch diễn ra trong bối cảnh các chính phủ trì hoãn triển khai chính sách năng lượng tái tạo do chi phí tăng cao sau cuộc xung đột Nga – Ukraine năm 2022. Điều này dẫn đến tình trạng cổ phiếu của các công ty châu Âu, vốn tập trung vào chuyển đổi năng lượng, kém cạnh tranh hơn so với các đối thủ Mỹ như Exxon và Chevron.
BP và Shell đã cắt giảm mạnh các dự án điện gió, điện mặt trời, thay vào đó đầu tư nhiều hơn vào các dự án dầu khí có lợi nhuận cao. BP thậm chí đã chuyển phần lớn dự án điện gió ngoài khơi sang liên doanh với JERA (Nhật Bản). Shell ngừng các dự án điện gió mới, rời khỏi thị trường điện châu Âu và Trung Quốc, đồng thời điều chỉnh mục tiêu giảm phát thải. Tương tự, Equinor của Na Uy cũng giảm chi tiêu cho năng lượng tái tạo.
Nguyên nhân chính là căng thẳng địa chính trị và giá dầu cao khiến các CEO ưu tiên lợi nhuận hơn là chuyển đổi năng lượng sạch. Rohan Bowater, nhà phân tích tại Accela Research, nói với Reuters rằng: “Những gián đoạn địa chính trị như cuộc xâm lược Ukraine đã làm suy yếu động lực của các CEO trong việc ưu tiên chuyển đổi sang năng lượng ít carbon trong bối cảnh giá dầu cao và kỳ vọng của các nhà đầu tư thay đổi”. Theo dự báo, chi tiêu cho các sản phẩm carbon thấp của BP, Shell và Equinor sẽ giảm 8% trong năm 2024. Tuy nhiên, Shell vẫn cam kết đạt phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050.
Dù vậy, việc tập trung vào dầu khí tiềm ẩn nhiều rủi ro, nhất là khi nhu cầu dầu từ Trung Quốc có dấu hiệu chững lại, trong khi OPEC và các đồng minh liên tục trì hoãn nới lỏng cắt giảm sản lượng. Điều này khiến các công ty dầu khí có thể gặp áp lực tài chính lớn hơn trong tương lai. Dự báo, nợ của 5 công ty dầu mỏ lớn nhất phương Tây sẽ tăng lên 148 tỷ USD vào năm 2024, cao hơn nhiều so với mức 92 tỷ USD năm 2022.
