Chính quyền Tổng thống Joe Biden vừa ban hành gói trừng phạt quy mô lớn nhất từ trước đến nay, nhằm vào nguồn thu từ dầu khí của Nga, với mục tiêu gia tăng áp lực buộc Moscow ngồi vào bàn đàm phán hòa bình ở Ukraine. Động thái này còn nhắm đến việc hỗ trợ Kyiv và tạo lợi thế cho chính quyền tương lai của Donald Trump trong việc đạt được thỏa thuận hòa bình.
Các biện pháp trừng phạt được đưa ra nhằm giảm nguồn thu của Nga, quốc gia đang tiếp tục cuộc chiến tại Ukraine kể từ khi xâm lược vào tháng 2 năm 2022. Cuộc chiến này đã khiến hơn 12.300 dân thường thiệt mạng và biến nhiều thành phố thành đống đổ nát.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy đã hoan nghênh động thái này trên nền tảng X, nhận định rằng đây sẽ là “đòn giáng mạnh” vào Nga. Ông nhấn mạnh rằng, “Nga càng kiếm được ít tiền từ dầu mỏ, hòa bình sẽ càng sớm được khôi phục.”
Cố vấn kinh tế và an ninh quốc gia Nhà Trắng, ông Daleep Singh, cho biết đây là những biện pháp trừng phạt nghiêm trọng nhất từng được áp đặt lên ngành năng lượng của Nga, nguồn thu lớn nhất để tài trợ cho cuộc chiến của Tổng thống Vladimir Putin.
Bộ Tài chính Mỹ đã đưa vào danh sách trừng phạt các công ty lớn như Gazprom Neft và Surgutneftegas, cùng 183 tàu vận chuyển dầu, phần lớn thuộc đội tàu “ngầm” do các công ty phi phương Tây vận hành. Các lệnh này cũng nhắm vào mạng lưới buôn bán dầu mỏ, trong đó nhiều tàu đã vận chuyển dầu Nga tới Ấn Độ và Trung Quốc, sau khi giá trần do Nhóm G7 áp đặt vào năm 2022 buộc Nga phải chuyển hướng xuất khẩu từ châu Âu sang châu Á.
Ngoài ra, Bộ Tài chính cũng xóa bỏ một số miễn trừ trước đây, áp đặt lệnh trừng phạt lên các giao dịch trung gian thanh toán năng lượng liên quan đến ngân hàng Nga. Một quan chức Mỹ cho biết, nếu được thực thi đầy đủ, các biện pháp này có thể khiến Nga thiệt hại hàng tỷ USD mỗi tháng.
Các lệnh trừng phạt cũng kèm theo thời hạn đến ngày 12/3 để các thực thể bị ảnh hưởng hoàn tất các giao dịch liên quan đến năng lượng. Tuy nhiên, giới chuyên gia nhận định, biện pháp này sẽ gây ra những gián đoạn lớn trong xuất khẩu dầu Nga đến các nước tiêu thụ chính như Ấn Độ và Trung Quốc.
Bên cạnh đó, giá dầu toàn cầu đã tăng hơn 3% trước thông báo, với dầu thô Brent chạm mốc gần 80 USD/thùng. Geoffrey Pyatt, trợ lý bộ trưởng năng lượng Hoa Kỳ, cho biết nguồn cung dầu mới từ Mỹ, Canada, Guyana, Brazil và Trung Đông sẽ bù đắp phần thiếu hụt từ Nga.
Đây là một phần trong chiến lược tổng thể của chính quyền Biden, vốn đã hỗ trợ Ukraine hơn 64 tỷ USD viện trợ quân sự kể từ khi chiến tranh nổ ra. Động thái mới nhất này tiếp nối các lệnh trừng phạt trước đó nhắm vào các ngân hàng lớn như Gazprombank và nhiều tàu chở dầu Nga.
Chính quyền Biden tin rằng các biện pháp trước đó đã làm suy yếu đồng rúp, khiến Ngân hàng Trung ương Nga phải tăng lãi suất chính sách lên mức kỷ lục, đẩy lạm phát lên gần 10%, và khiến triển vọng kinh tế Nga trở nên ảm đạm trong những năm tới.
