Các chuyên gia phân tích nhận định rằng thuế nhập khẩu dầu mà Tổng thống Mỹ Donald Trump áp đặt đối với Canada (10%) và Mexico (25%) sẽ tạo ra lợi thế cạnh tranh cho các nhà máy lọc dầu châu Âu và châu Á so với các đối thủ tại Mỹ. Chính sách này có thể làm tăng chi phí nhập khẩu dầu thô nặng – nguồn nguyên liệu quan trọng đối với các nhà máy lọc dầu của Mỹ – khiến lợi nhuận ngành giảm sút và khả năng sản xuất bị hạn chế.
Theo các quan chức Nhà Trắng, mức thuế này được ban hành nhằm đối phó với tình trạng nhập cư bất hợp pháp và cuộc khủng hoảng fentanyl tại Mỹ. Tuy nhiên, nó lại có tác động trực tiếp đến ngành dầu khí, đặc biệt là các nhà máy lọc dầu phụ thuộc vào dầu thô nhập khẩu từ hai quốc gia láng giềng.
Việc Mỹ giảm xuất khẩu dầu diesel do chi phí lọc dầu cao hơn sẽ giúp biên lợi nhuận của các nhà máy lọc dầu châu Âu tăng lên, trong khi nhu cầu nhập khẩu xăng vào Mỹ có thể mở ra cơ hội cho các nhà cung cấp châu Á. Một số chuyên gia cho rằng các nhà máy lọc dầu ở châu Âu và châu Á là “người chiến thắng lớn” trong bối cảnh này.
Ngoài ra, thuế nhập khẩu có thể buộc Canada và Mexico giảm giá dầu thô để tìm kiếm khách hàng mới. Điều này giúp các nhà máy lọc dầu châu Á có lợi thế vì họ có công nghệ phù hợp để xử lý dầu thô nặng và đang mở rộng công suất. Hơn nữa, đường ống Trans Mountain mở rộng (TMX) tại Canada, hoạt động từ tháng 5 năm ngoái, cho phép xuất khẩu thêm 590.000 thùng dầu/ngày đến Bờ Tây Thái Bình Dương, giúp Trung Quốc thay thế nguồn cung từ Venezuela và Ả Rập Xê Út.
Tuy nhiên, không phải tất cả các nhà máy lọc dầu Mỹ đều bị ảnh hưởng tiêu cực. Một số cơ sở tại Trung Tây vẫn có thể tiếp tục nhập dầu từ Canada dù phải chịu thuế, bằng cách chuyển chi phí tăng lên cho người tiêu dùng. Điều này đồng nghĩa với việc giá xăng ở khu vực này có thể tăng thêm 20-25 xu/gallon.
Nhìn chung, chính sách thuế mới của Mỹ đang tạo ra sự thay đổi lớn trong chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu, với lợi ích nghiêng về các nhà máy lọc dầu ngoài nước Mỹ, trong khi người tiêu dùng Mỹ có thể đối mặt với giá nhiên liệu cao hơn.
